Ngày soạn : / /2011
Ngày dạy: / /2011
Tuần 23, 24.
Tiết 103
các thành phần biệt lập ( tiếp theo)

a. tiêu cần đạt
Giúp HS:
- Nhận diện được các thành phần gọi - đáp và thành phần phụ chú trong câu.
- Rèn luyện kĩ năng phân tích và sử dụng nó.
B. Chuẩn bị:
- GV: câu
- HS: Soạn bài theo yêu cầu SGK
C. chức các hoạt động dạy - học
1. định lớp
2. Bài cũ: Thành phần biệt lập là gì? Nêu các thành phần biệt lập đã học. Các thành phần đó ở trong câu thể hiên nội dung gì?
Gợi ý trả lời
*) Câu gồm có hai thành phần chính là: CN và VN. Ngoài hai thành phần này ra , câu còn các thành phần phụ như: Trạng ngữ; bổ ngữ, Khởi ngữ...
- Ngoài các thành phần câu ra, còn có những thành phần tách rời khỏi nghĩa sự việc của câu. Các phần đó không nằm trong cấu trúc cú pháp của câu, không tham gia vào việc diễn đạt trong câu gọi là thành phần biệt lập.
*) Các thành phần đó ở trong câu thường biểu thị những nội dung sau:
- Biểu thị tình thái thực hữu. Vì thông qua nó, người nói quả quyết rằng đã đủ bằng chứng hay cơ sở suy luận tin cậy để tin rằng sự tình tất yếu trong câu tất yếu là hiện thực
=> Biểu thị tình thái không thực hữu. Vì người nói đưa ra một nhận định có tính đoán định
=> Biểu thị tình thái phản thực hữu. Vì người nói cam kết rằng sự tình được nói tới trong câu là không chân thực, sai lầm.
=> Biểu thị tình thái chỉ quan hệ khách quan có thể chỉ sự khẳng định hay phủ định.
- Trong câu nếu không có thành phần tình thái thì nghĩa cơ bản của câu vẫn không thay đổi vì thành ấy chỉ thể hiện sự nhận định, đánh giá của người nói đối với sự việc trong câu, chứ không phải là thông tin sự việc của câu.
=>Thành phần cảm thán thường dùng để nêu lên một lời than, lời gọi, lời nguyền ( để bộc lộ tâm lí của người nói – vui , buồn, mừng , giận , hoảng hốt,...)
3. Bài mới
Hoạt động của gv và hs
nội dung cần đạt


GV: Dùng mâu câu








H: Trong những từ in đậm, từ nào dùng để gọi, từ nào dùng để đáp?

H: Những từ dùng để gọi hay đáp lại lời người khác có tham gia diễn đạt sự việc của câu không?
H: Trong những từ in đậm đó từ nào dùng để tạo lập cuộc gọi, từ nào dùng để duy trì cuộc thoại đang diễn ra?

? Trong các từ gạch chận trên, từ nào dùng để gọi, từ nào dùng để đáp?
- Từ dùng để gọi “ này” . / Từ dùng để đáp “ vâng”
? Các từ đó ( từ dùng để gọi- đáp) có tham gia diễn đạt nghĩa sự việc trong câu không ? vì sao?

? Vậy chức năng chủ yếu của thành phần gọi đáp là gì?









? Nếu bỏ phần gạch chân của các câu ở VD trên thì nội dung còn lại trong câu có thay đổi không? Vì sao?

? Vậy